Telif hakkı nedir?

Telif hakkı nedir?
06.08.2019 20.35

Telif hakkı; bir kişi ya da kişilerin, her türlü fikrî emeği ile meydana getirdiği bilgi, düşünce, sanat eseri ve ürününün kullanılması ve kopyalanması ile ilgili hukuken sağlanan haklara denir.

Telif hakkının doğması için tescile gerek yoktur. Fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar, eserin üretilmesiyle birlikte doğar.

Yaratıcı düşünce ürünlerinin yeterince korunmadığı bir toplumda, ilerleme kaydedilmesi mümkün değil. İnternet çağında, özellikle de sosyal mecralarda paylaşılan özel video, müzik gibi materyallerin izinsiz kullanımı, yüklü miktarda para cezalarına sebep oluyor. Bu işin hukuki boyutu da izinsiz kullanım yapan için oldukça can sıkıcı.

KİŞİYE AİT HER TÜRLÜ ESER ŞAHSA MAHSUSTUR

Hukuka göre eser; sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim, edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her türlü fikir ve sanat eseri için geçerli.

Hukukumuza göre bir fikir ve sanat ürününün eser olarak kabul edilip koruma altına alınabilmesi için ;

Sahibinin hususiyetini taşıması,

Şekillenmiş olması,

Kanunda sayılan eser türlerinden birine girmesi,

Fikri bir çabanın sonucu olması gerekiyor.

ESER HAKKININ İSPAT EDİLEMEDİĞİ DE OLUYOR

Eser sahibi, hak sahipliğini ispatlamak kaydıyla mevcut yasalardan yararlanır. Yalnız bu durumda mahkemelerde mülkiyeti ve hak sahipliğini ispat etme zorluğu yaşanmakta, bir diğer olumsuzlukta ülkemizde sıklıkla yaşandığı gibi gerçekte hak sahibi olmayan kötüniyetli kişilerin ilgili eseri adlarına  tescil ve kayıtlamaları gibi durumlarla da karşılaşılır.

MADDİ VE MANEVİ BÜYÜK KAYIPLARI VAR

Bir eserin kötü niyetle sahiplenilmesi ve tescil edilmesi halinde gerçek hak sahipleri, telafisi güç maddi manevi kayıplarla uğruyor. Ülkemizde mahkemelerin yavaş işlemesi de mevcut mağduriyetin artmasına sebebiyet veriyor.

Eser sahipliğinde ispat kolaylığı sağlanması, kötü niyetli kişiler için caydırıcılık özelliği taşıması için tescil ve kayıt işlemlerinin yapılmasını faydalı olacak.

Sözlükte "telif hakkı" ne demek?

1. Bir fikrin ya da sanat yapıtını yaratan kişinin, bu yapıttan doğan haklarının tümü.

Telif hakkı kelimesinin ingilizcesi
n. copyright, royalty

Telif hakkı ne demek? (Ekonomi)
(Copyright) Fikir ve sanat eserleri üzerindeki mülkiyet hakkı. Diğer bir deyişle, kitap, makale, resim, müzik bestesi, harita, fotoğraf, v.s. gibi bilimsel, edebi veya sanatsal eser yaratanlara, ilgili ülke yasaları tarafından belirli süre için tanınmış olan mülkiyet hakkı. Telif hakkına sahip olan kişi yarattığı eseri bizzat kullanabilme, başkalarına satma veya kiralama, onun başkaları tarafından izinsiz olarak kullanılmasını veya çoğaltılmasını mahkeme kararıyla önleme gibi haklara sahiptir. Uygulamada telif hakkı çoğu kere eserin üzerine yazılan "Copyright" veya "her hakkı mahfuzdur" gibi ibarelerle belirtilir. Yeni eserler, buluşlar, ülkedeki ilgili kuruluşa tesçil ettirilmekle yasanın güvencesi altına alınmış olurlar. Ancak yasanın öngördüğü süre dolduğu halde yenilenmeyen telif hakları ortadan kalkar ve söz konusu eser serbest bir mal durumuna gelir.

Kaynaklar :

Son Güncelleme: 19.10.2019 13:57
Telif hakkı  Telif  Telif hakkı  Eser  Izin  Hukuk  Copyright  Royalty 

YORUMLAR